Ekstremal hava şəraiti 916.000 ölüm və 4,7 trilyon ABŞ dolları zərərə səbəb olub
Ekstremal hava hadisələri 1996-cı ildən 2025-ci ilə qədər 916.000-dən çox ölüm və təxminən 4,7 trilyon ABŞ dolları həcmində birbaşa iqtisadi itkilərə səbəb olub. Antalyadakı COP31 sammitində təqdim olunan Germanwatch İqlim Risk İndeksi 2027-ci il, 30 illik dövrdə baş verən təxminən 10.000 ekstremal hava hadisəsindən qaynaqlanan bu nəhəng insan və iqtisadi itkiləri ətraflı şəkildə izah edib.
2025-ci il hava hadisələrinin təsiri
2025-ci ildə ekstremal hava hadisələri təxminən 35.000 ölümə səbəb olub və 100 milyondan çox insana təsir göstərib. Bu hadisələr 158 milyard dollardan çox birbaşa iqtisadi itkilərlə nəticələndi. İstilik dalğaları 2025-ci ildə ən ölümcül ekstremal hava fenomeni olub və 24.000-dən çox ölümə səbəb olub. Bu rəqəm həmin il ərzində qeydə alınmış ümumi ölümlərin təxminən 70%-ni təşkil edib.
Fırtına 2025-ci ildə ən böyük iqtisadi zərərə səbəb olub ki, bu da ümumilikdə 64,8 milyard ABŞ dolları həcmində birbaşa zərər deməkdir. Bu məbləğ 1996-cı ildən 2025-ci ilə qədər olan 30 illik dövrdə qeydə alınmış ümumi iqtisadi itkilərin 58%-ni təşkil edir. Xüsusi hava hadisələri regional təsirlərə səbəb olub, məsələn, Yamaykaya təsir edən Melissa qasırğası və Şri Lankaya təsir edən Siklon Ditvahı.
Regional və milli statistika
2025-ci ildə ən çox təsirə məruz qalan ölkələr Yamayka, Şri-Lanka və İspaniyadır. İspaniyada temperatur 46 dərəcə Selsius pik həddinə çatdı. 2025-ci il üçün xüsusi ölüm halları mediada bildirilib ki, İtaliya 6.710 ölüm, İspaniya 3.893 ölüm və Almaniya iyul və avqust aylarında istilik dalğaları ilə bağlı 2.400-dən çox ölüm qeydə alıb.
1996-cı ildən 2025-ci ilə qədər olan uzunmüddətli məlumatlara gəldikdə, Dominika, Myanmar və Honduras ən çox təsirə məruz qalan üç ölkə olub. Bu 30 illik dövrdə ən çox təsirə məruz qalan on ölkədən doqquzu orta gəlirli iqtisadiyyatlar, Baham adaları isə yeganə yüksək gəlirli ölkədir. Hesabatın həmmüəllifi David Eckstein qeyd edib ki, Baham adaları son 30 il ərzində ən çox təsirə məruz qalan on dövlət arasında yeganə varlı ölkədir.
Media hesabatlarına görə, Belçikada 2025-ci il ekstremal hava təsiri həmin il üçün 62-ci, 1996-2025-ci illər dövrü üçün isə 58-ci yerdə qərarlaşıb. 30 illik dövr ərzində ən çox təsirə məruz qalan ilk üç ölkədən sonra gələn digər ölkələr arasında Liviya və Haiti var.
İnstitusional xəbərdarlıqlar və hərəkətə çağırışlar
Germanwatch COP31 sammitinin adaptasiya, zərər və ziyanın azaldılması ilə bağlı ambisiyalı addımlar atmalı olduğunu vurğulayıb. Təşkilat bildirib ki, İqlim Riskləri İndeksi 2027-ci il üçün artan hərəkətsizlik xərclərini və ekstremal hava şəraitinin artan insan və iqtisadi dəyərini vurğulayır.
Hesabat David Eckstein və Laura Schäfer tərəfindən yazılmışdır. Məlumatlar göstərir ki, 1996-2025-ci illər arasında ekstremal hava hadisələri qlobal miqyasda cəmi 5,5 milyard insana təsir göstərib.
Bu məqalə bir neçə xəbər mənbəsi əsasında süni intellekt dəstəyi ilə yazılıb və redaksiya prinsiplərimizə uyğun olaraq redaktorlarımız tərəfindən yoxlanılır. Redaksiya standartları · Məlumat ötür və əlaqə
Şərhlər 0